Neden Sarman Kediler Genelde Erkektir?

0
864

Bir kedinin (sarman kediler) tüylerinin normal kahverengi ya da siyah tonlarındansa kızıl olmasına neden olan gen mutasyonu diğer tüy renklerinden farklı bir şekilde sonraki kuşaklara aktarılır.

Memelilerin genetik yapısında “baskın” gen kuralı etkilidir. Çekinik bir genin bir hayvanın dış görünüşünü etkilemesi için hem anneden hem de babadan gelen gelen kromozomlarda bulunması gerekir. Yoksa etkili olan “baskın” gen olacaktır.

Genellikle bir baskın bir çekinik gen taşıyan bir bireyi dış görünüş olarak iki baskın gen taşıyan bireyden ayırmak mümkün değildir.

Ancak bu durumun önemli bir istisnası vardır.

Eğer bir kedi hem kızıl hem kahverengi tüy geni taşıyorsa her ikisini de kürkünün farklı yerlerinde görmek mümkündür.

Derisinin bazı yerlerinde kahverengi bazı yerlerinde kızıl tüy kromozomları aktif haldedir.

Kürklerindeki renklerin tam tonları ise diğer tüy rengi genlerine bağlıdır. Eğer kedi aynı zamanda iki adet siyah mutasyon geni taşıyorsa kahverengi kısımlar siyah görüneceğinden kürkün üzerindeki desen görünmez olur. Ancak öte yandan siyah renk geninin kızıl bölgelerde etkisi olmadığından buralarda tüyün deseni olduğu gibi kalır.

Dişinin kızıl olması için…

İkinci olarak bu gen X kromozomunda taşınmaktadır. Dişi kedilerde iki, erkek kedilerde ise yalnızca bir X kromozomu bulunur. Erkek kedilerin erkek olmasını sağlayan daha çok küçük bir kromozom olan Y kromozomunda tüy rengine dair herhangi bir genetik kod bulunmaz. Bu nedenle dişi bir kedinin kızıl tüylü olabilmesi için her iki X kromozomunda da mutasyon bulunması gerekmektedir.

Eğer yalnızca bir tanesinde bu mutasyon mevcut ise kırçıllı tüyleri olacaktır. Bu çok daha yaygın bir durum olsa da kızıl tüylü dişiler de bulunmaktadır.

Sarman kediler hep erkek olmaz

Neredeyse istisnasız bir şekilde tüm erkek kediler ya tamamen kızıl tüylü ya da başka bir renk olsa da, iki renkli erkek kediler de zaman zaman ortaya çıkmaktadır. Bunun nedeni, hücre bölünmesinde doğan bir anomaliden ortaya çıkan iki X ve bir Y kromozomu taşımalarıdır. Bu nedenle aslında her kızıl tüylü kedilerin hepsinin erkek olduğu varsayımı doğru değildir.

John Bradshaw’ın Kedi Hissi kitabından alınmıştır.